De échte Mexicaanse keuken gaat veel verder dan de Tex-Mex die we kennen. In het zuiden, rond Oaxaca, draait alles om mole — complexe sauzen met soms wel twintig ingrediënten, inclusief chocolade en chili. Yucatán staat bekend om cochinita pibil, varkensvlees gemarineerd in achiote en sinaasappel. Aan de kust eet je ceviche en vissoep. In het noorden domineren rundvlees, gegrild op de open vuur, en grote tarwetortilla's. Klassiekers die je thuis prima maakt: tacos al pastor, enchiladas met tomaten- of tomatillosaus, quesadillas, tostadas, chiles rellenos en pozole (een hartige maïssoep). Technieken om te kennen: tortilla's warmen op een droge koekenpan, chilipepers roosteren voor diepere smaak, en alles afmaken met limoensap, koriander en een kruimel queso fresco.
Een ijskoud Mexicaans bier (Corona, Modelo, Pacifico) met een schijfje limoen is de klassieker. Margarita's — met tequila, limoen en triple sec — passen perfect, en voor wie liever wijn drinkt: een fruitige Malbec of Zinfandel houdt stand tegen pittige sauzen. Bij Mexicaans hoort altijd iets fris en iets romigs op tafel: guacamole, pico de gallo, gepekelde rode ui, zure room of crema. Zwarte bonen of refried beans als bijgerecht, plus rijst met tomaat en koriander. Sluit af met churros en chocolademelk, of een schaaltje vers fruit met chilizout en limoen.
Tex-Mex is de Amerikaanse variant, ontstaan in Texas, en leunt zwaar op gele kaas, zure room, gehakt en tarwetortilla's — denk nacho's, chili con carne en hard-shell taco's. Echt Mexicaans gebruikt vaker maïstortilla's, verse kruiden, gestoofd vlees en complexere sauzen zoals mole. Mexicaans is fijnzinniger en regionaler; Tex-Mex is uitbundig en comfortabel. Beide zijn lekker, maar het zijn echt twee keukens.
Haal maïstortilla's (of tarwe), zwarte bonen in blik, gerookte paprikapoeder, komijn, oregano, limoenen, koriander en een rijpe avocado. Met kipfilet of gehakt, een ui en knoflook maak je al taco's of quesadillas. Een potje chipotle in adobo (steeds vaker te vinden) tilt je salsa naar een hoger niveau. Verse jalapeños of een goede sambal voor de pittigheid en je bent vertrokken.
Ja, gedroogde chilipoeder, gerookte paprika en chipotle uit een potje doen veel werk. Een mengsel van paprikapoeder, cayennepeper en een snufje komijn benadert de smaak van veel Mexicaanse chili's. Voor rokerige diepte is gerookte paprika (pimentón) onmisbaar. Mis je de fruitige pittigheid van een ancho of guajillo, probeer dan een Spaanse winkel of online — ze houden zich maandenlang in de kast.
Nee, dat is een misverstand. Veel Mexicaanse gerechten zijn smaakvol zonder vuurwerk: enchiladas verdes, quesadillas, tamales, mole poblano. De hitte zit vaak in de salsa's en sambals die je er los bij eet, dus je doseert zelf. Wil je het milder, kies dan voor poblano- of ancho-pepers in plaats van jalapeño of habanero. Een lepel zure room of guacamole tempert pittigheid ook flink.
Taco's of quesadillas staan in 20 tot 25 minuten op tafel: vlees of groenten kort bakken, tortilla's verwarmen, toppings snijden. Een fajita-pan is even snel. Wat meer tijd kosten enchiladas (ongeveer 40 minuten met oventijd) en gestoofde gerechten zoals carnitas of tinga, die liever een uur of langer pruttelen. Salsa's en guacamole maak je in vijf minuten — die tillen elke maaltijd op.